Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,

Τα δύο πιο διάχυτα συναισθήματα στην ελληνική κοινωνία σήμερα είναι ο φόβος και η μοναξιά.

Πριν φτάσω στη μοναξιά και τις πηγές της, θα μιλήσω για τον φόβο και τις δικές του.

Διότι αυτό το νομοσχέδιο που συζητάμε σήμερα θα έπρεπε να τις αντιλαμβάνεται αν θέλει να κάνει κάτι για αυτές.

Η πρώτη πηγή φόβου είναι από το διεθνές περιβάλλον.

Οι γεωπολιτικές αλλαγές, οι αλλαγές στο περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή (που αφορούν και το σημερινό νομοσχέδιο) η απρόβλεπτη Αμερική, η επιθετική Ρωσία, η επεκτατική Κίνα, η διεκδικητική Τουρκία.

Και βέβαια μία ζαλισμένη συντηρητική Ευρώπη που αδυνατεί να λειτουργήσει ως παράγοντας ασφάλειας, αδικώντας τις δυνάμεις της.

Από τη δαιδαλώδη και απρόσωπη γραφειοκρατία της ως τις διεθνείς συμφωνίες που κλείνει, μοιάζει αποκομμένη από τις ανάγκες των Ευρωπαίων πολιτών.

Η δεύτερη πηγή φόβου είναι ταξική.

Η νέα φτώχια, οι μεγάλες ανισότητες, η λειτουργία του κοινωνικού κράτους ως ελεημοσύνη αντί για δικαίωμα, οδηγούν ολοένα και περισσότερους Έλληνες και Ελληνίδες, να νιώθουν ότι την επόμενη μέρα θα βρίσκονται σε κατάσταση να μην μπορούν να αντιμετωπίσουν ούτε τα στοιχειώδη. Εδώ κουμπώνει και ο φόβος να ζεις στην περιφέρεια, εγκαταλελειμμένος από την Αθήνα.

Η τρίτη πηγή φόβου είναι θεσμική.

Προέρχεται από τον τρόπο που λειτουργεί ή δεν λειτουργεί το κράτος και οι θεσμοί. Ένα κράτος που προτιμά να επιβάλλεται, παρά να στηρίζει. Που αδυνατεί να μάθει από τα λάθη του αλλά σε τιμωρεί για τα δικά σου.

Ένα κράτος όπου η πολυνομία, η απουσία ή η παραβίαση των κανόνων, και το έλλειμα δικαιοσύνης κάνουν πολλές Ελληνίδες και Έλληνες να νιώθουν ότι στη χώρα μας δεν υπάρχει κανείς να προστατεύσει τα δικαιώματά μας. Πόσο μάλλον τις περιουσίες. Και αυτό αφορά το σημερινό νομοσχέδιο.

Και εδώ έρχεται και κουμπώνει η τελευταία πηγή φόβου και ανασφάλειας που αφορά την εξουσία και τον τρόπο που επιβάλλεται στην Ελλάδα.

Μία εξουσία ανέλεγκτη. Όπου σημασία έχει ποιον γνωρίζεις και όχι τα δικαιώματά σου. Όπου σου ζητείται συνεχώς να σκύβεις το κεφάλι, να καταπίνεις το άδικο, για να τη βγάλεις καθαρή.

Από τις τράπεζες ως τα μονοπώλια και από την εφορία ως τον ίδιο τον Πρωθυπουργό, οι σχέσεις του πολίτη με την Πολιτεία καθορίζονται από τον φόβο και όχι από την αίσθηση ότι η εξουσία πρέπει να υπάρχει για να τον υπηρετεί.

Κάτω από το βάρος αυτών των τεσσάρων πηγών φόβου, η Ελληνίδα και ο Έλληνας συμπιέζονται οικονομικά, ψυχολογικά, αφόρητα.

Αδυνατούμε να προβλέψουμε πώς θα ξυπνήσουμε σήμερα.

Πόσο μάλλον πώς θα προγραμματίσουμε το αύριο.

Θα περίμενε κανείς ότι μέσα σε αυτό το κλίμα, πρώτο μέλημα μιας κυβέρνησης θα ήταν να κάνει ό,τι μπορεί για να ανακουφίζει τον φόβο.

Να τον μειώνει. Και όμως. Μέσα σε αυτό το κλίμα γενικευμένης ανασφάλειας άκουσα προχθές τον Πρωθυπουργό να θέτει το δίλημμα των επόμενων εκλογών ως εξής:

«Ασφαλής Ελλάδα ή ακυβέρνητο καράβι». Και πρέπει να σας πω ότι ανατρίχιασα.

Δεν είναι μόνο ότι ταυτίζει την ασφάλεια των πολιτών με το πρόσωπό του. Κάτι που κάνουν πολιτικοί που έχουν χάσει το μέτρο.

Είναι και ότι την ώρα που ο πολίτης ζει με τόσους φόβους στην καθημερινότητά του, ο Πρωθυπουργός θεωρεί σκόπιμο και σωστό να ερεθίσει αυτό το συναίσθημα μήπως και κερδίσει ξανά εκλογές.

Αλήθεια τώρα; Η ασφάλεια της χώρας και η λειτουργία του πολιτικού συστήματος βασίζονται στον ίδιο και τη Νέα Δημοκρατία; Τόση αλαζονεία; Τέτοια έλλειψη ενσυναίσθησης;

Κυρίες και κύριοι της Νέας Δημοκρατίας, σας έχω νέα: Η ασφάλεια μιας χώρας δεν πηγάζει από εσάς. Πηγάζει από την σωστή λειτουργία της Δημοκρατίας και τον τρόπο που λειτουργεί και συμπεριφέρεται η εξουσία της.

Όταν η Δημοκρατία λειτουργεί καλά, ο πολίτης νιώθει σιγουριά. Όταν γίνεται πηγή ανασφάλειας τότε τροφοδοτεί και όλες τις άλλες.

Σε αυτά τα θέματα δεν περνάτε απλά κάτω από τη βάση. Έχετε υπονομεύσει κάθε εργαλείο που θα χρειαστούμε για να αποκαταστήσουμε εμείς αύριο την εμπιστοσύνη του πολίτη.

Αλλά αν είναι αλαζονικό να θεωρείς τον εαυτό σου, και όχι τη Δημοκρατία που υπηρετείς, πηγή ασφάλειας, είναι πολιτικά εγκληματικό να γαργαλάς τον φόβο για να κερδίσεις ψήφους.

Ο κ. Μητσοτάκης, απαξιώνοντας την δημοκρατία που οφείλει να υπηρετήσει, αντί να μειώνει την ανασφάλεια, την εμπορεύεται. Επενδύει σε αυτή. Γίνεται ο ίδιος η κεντρική πηγή του φόβου. Όπως και όλη η κυβέρνησή του.

Έτσι φτάνουμε στο σημερινό νομοσχέδιο.

Πώς να εμπιστευτούμε τίποτα άλλο εκτός από τις προθέσεις του Υπουργού;

Δεν έχει σημασία τι λέει, είναι ποια κυβέρνηση το λέει.

Μετά από 7 χρόνια, ό,τι και να φέρει η κυβέρνηση Μητσοτάκη για πολιτική προστασία δεν εμπνέει εμπιστοσύνη.

Καταρχήν όλο το νομοσχέδιο, κάτω από τον βαρύγδουπο τίτλο του, είναι μία περιγραφή για όσα δεν έκαναν μέχρι τώρα αλλά έλεγαν ότι έκαναν. Και μας έβγαζαν τρελούς όταν τα επισημαίναμε.

Ακούστε: «Ενεργή μάχη: Ολοκληρωμένη αναμόρφωση του συστήματος πρόληψης, ετοιμότητας και απόκρισης».

Δηλαδή; Δεν είχαμε «ενεργή μάχη» μέχρι σήμερα; Ήμασταν στον αυτόματο; Δεν είχαμε ολοκληρωμένο σύστημα πρόληψης και ετοιμότητας; Είχαμε αποσπασματικά μέτρα; Άλλα μας έλεγαν οι προηγούμενοι υπουργοί. Όταν εμείς τα λέγαμε μας χλευάζατε. Χαιρόμαστε που, έστω και αργά, το παραδέχεστε

Και εφόσον δέχεστε ότι δεν τα είχαμε, πού είναι η αξιολόγηση και η αυτοκριτική για τον ν. 4662 του 2020;

Πού είναι η αξιολόγηση και η αυτοκριτική για τα 13 περιφερειακά κέντρα πολιτικής προστασίας που αγνοούνται πλέον από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας;

Πού είναι η αξιολόγηση και η αυτοκριτική για τα μέσα πολιτικής προστασίας και όλες τις χαμένες [μοναδικές θα έλεγα] ευκαιρίες χρηματοδότησης έργων ανθεκτικότητας σε όλη τη χώρα;

Το νομοσχέδιο μιλάει για ενίσχυση της πρόληψης. Σωστά.

Μιλάει για τον καθοριστικό ρόλο των Δήμων και του εθελοντισμού στην πολιτική προστασία. Σωστά.

Αλλά το κάνει δειλά. Με μισή καρδιά.

Όλο σχεδόν το νομοσχέδιο είναι μία εξουσιοδοτική διάταξη.

Όλα παραπέμπονται σε επόμενες εφαρμοστικές πράξεις.

Το τι ψηφίζουμε σήμερα δεν δίνει διασφαλίσεις για το τι θα κάνει η Κυβέρνηση αύριο.

Μόνο ευθύνες διώχνει από πάνω της. Για να αποφύγει πολιτικό κόστος.

Τους πόρους όμως και την πραγματική εξουσία αποφάσεων τα κρατάει σφιχτά στα χέρια της.

Για να την έχουν ανάγκη και να την προσκυνούν οι Δήμοι.

Εντείνοντας την ανασφάλεια που νιώθει ο πολίτης και της υπαίθρου και των αστικών κέντρων.

Τα είπε εξαιρετικά ο εισηγητής μας, ο κ. Πουλάς.

Αν θέλουμε να λειτουργήσει σωστά, με έμφαση στην πρόληψη, όπως σε όλα τα προηγμένα κράτη, όλο το σύστημα πολιτικής προστασίας πρέπει να έρθει τούμπα: Οι Δήμοι με πόρους, αρμοδιότητες και εξουσία να πρωταγωνιστούν στην πρόληψη με λογοδοσία και το κεντρικό κράτος να επικουρεί και να ελέγχει.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, το χειρότερο δεν είναι ότι ζούμε σε έναν κόσμο που μας γεμίζει ανασφάλεια.

Δεν είναι καν ότι ο Πρωθυπουργός προσπαθεί να γαργαλίσει τα πιο ζωικά μας ένστικτα.

Το χειρότερο είναι ότι μπροστά σε αυτή την άνιση μάχη με τον φόβο η κυβέρνηση μάς έχει αφήσει να νιώθουμε ότι παλεύουμε μόνοι μας.

Και ο λόγος είναι ότι, εκτός από πηγή φόβου, συνειδητά διαλύει κάθε αίσθημα συνοχής της κοινωνίας, κάθε αίσθημα συλλογικότητας, βάζοντας τον έναν Έλληνα απέναντι στον άλλον.

Ο συνδυασμός του φόβου που προκαλεί και γαργαλάει η κυβέρνηση με τη μοναξιά στην οποία έχει οδηγήσει τον πολίτη είναι το πιο εκρηκτικό πολιτικό μείγμα που θα μπορούσαμε να ζούμε.

Για αυτό θα σας πω το εξής, κυρίες και κύριοι της κυβέρνησης, αν τη μέρα μετά τις εκλογές που θα βρεθείτε σπίτι σας, αναρωτηθείτε τι οδήγησε στην κατάρρευση σας, να ξέρετε πως δεν θα είναι πρωτίστως τα σκάνδαλά, ή η κακοδιαχείριση, ή η αλαζονεία.

Θα είναι κυρίως αυτό το ένα πράγμα: ότι μας γυρίσατε τον έναν απέναντι στον άλλον την ώρα που θα έπρεπε όλοι μαζί να παλεύουμε ενάντια σε εκείνες τις πηγές φόβου που συμπιέζουν την κοινωνία μας.

Αυτή είναι μια τακτική που έχει κοντά ποδάρια, και όταν αποκαλυφθεί στο μυαλό όλων, δεν θα πέσετε απλά. Θα πέσετε με γδούπο!